Kinh nghiệm kiểm soát việc sử dụng các loại thuốc thú y, kháng sinh độc hại trong chăn nuôi của một số quốc gia trên thế giới
25/08/2017 17:04:09 PM

Việc sử dụng tràn lan các loại chất cấm, chất tăng trọng, chất tạo nạc, thuốc thú y, kháng sinh trong chăn nuôi thời gian vừa qua khiến cho dư luận hoang mang, người tiêu dùng mất lòng tin, ảnh hưởng không nhỏ đến người chăn nuôi chân chính. Một bộ phận không nhỏ người tiêu dùng tìm đến các mặt hàng tiêu dùng nhập khẩu, dù giá cả có đắt hơn so với hàng trong nước, bởi họ tin tưởng vào quy trình chăn nuôi cũng như việc kiểm soát các loại thuốc thú y.

Bài viết sau đây giới thiệu kinh nghiệm một số nước phát triển trên thế giới sử dụng để áp dụng vào chăn nuôi. Mong rằng qua đó, cơ quan chức năng, cũng như người chăn nuôi trong nước có thể vận dụng để tạo ra sản phẩm an toàn, lấy lại lòng tin của người tiêu dùng trong nước, xa hơn nữa là phát triển ngành chăn nuôi bền vững, đáp ứng nhu cầu xuất khẩu đến những thị trường có giá trị cao.

Tại Đức: Từ năm 1996, Chính phủ bắt đầu cấm thuốc thú y avoparcin, bên cạnh đó còn tuân theo Lệnh cấm các chất kích thích tăng trưởng trong thức ăn chăn nuôi năm 2006 trên toàn Liên minh châu Âu (EU).

Luật pháp của Đức chỉ cho phép thuốc kháng sinh được sử dụng trong điều trị động vật mắc bệnh, không dùng để thúc đẩy tăng trưởng và tuyên bố kháng sinh không thể sử dụng cho các loại bệnh dịch phát sinh từ điều kiện chăn nuôi không đảm bảo quy định. Đồng thời, thuốc thú y cũng được yêu cầu kiểm soát chặt chẽ lượng chất kháng khuẩn.

Năm 2008, Đức ban hành chiến lược quốc gia về thuốc thú y, gọi tên là DART. Chiến lược này bao gồm giám sát chất thuộc ARM, chia sẻ dữ liệu về các vấn đề lien quan đến thuốc thú y và giảm sử dụng kháng sinh thông qua đảm bảo môi trường chăn nuôi tốt hơn, phòng tránh các bệnh truyền nhiễm. Chính quyền Liên bang Đức có trách nhiệm bảo đảm việc tuân thủ theo chiến lược này.

Tháng 11/2011, Đức công bố các biện pháp bổ sung để kiểm soát việc sử dụng các loại thuốc trong chăn nuôi thực phẩm, giám sát chặt chẽ số lượng thực tế tiêu thụ cùng thức ăn gia súc. Tháng 2/2013, Hạ viện Đức thông qua dự luật yêu cầu người chăn nuôi phải báo cáo thường xuyên việc sử dụng kháng sinh cho chính quyền Liên bang. Chính phủ Liên bang sau đó sẽ sử dụng báo cáo này để tính toán mức trung bình cho việc sử dụng kháng sinh. Các nhà sản xuất nếu sử dụng thuốc kháng sinh vượt quá ngưỡng trung bình sẽ bị giám sát bởi cơ quan thú y, cơ quan được phép trao quyền trong việc chỉ đạo phương án sử dụng kháng sinh. Các biện pháp phải được thông qua bởi Thượng viện Đức trước khi ban hành luật. Đức chiếm 0,3% doanh thu xuất khẩu hàng năm từ thị trường Mỹ về các sản phẩm từ động vật.

Đan Mạch: Là một trong số những quốc gia đi đầu về kiểm soát các loại thuốc thú y. Năm 2000. nước này ban hành lệnh cấm toàn quốc về việc sử dụng các chất kích thích tăng trưởng, trước cả EU 6 năm. Đan Mạch cũng yêu cầu phải có chỉ định của bác sĩ thú y mới được sử dụng thuốc kháng sinh trong thức ăn chăn nuôi. Bước đầu tiên trong việc triển khai lệnh cấm của Đan Mạch vào năm 1995 khi Đan Mạch bắt đầu cấm thuốc avoparcin. Cũng năm này, Đan Mạch đã quy định không có lợi nhuận nào đối với bác sĩ thú y trong việc bán thuốc kháng sinh. Trong năm 1998, ngành chăn nuôi của Đan Mạch cũng tự nguyện ngừng sử dụng chất tăng trưởng, kích thích trước hai năm khi lệnh cấm quốc gia có hiệu lực. Giai đoạn từ năm 1996-2003, tổng lượng kháng sinh được sử dụng ở động vật giảm 35%, một con số ấn tượng. Trong năm 2010, riêng ngành chăn nuôi lợn của Đan Mạch đã thông qua một lệnh cấm về việc sử dụng kháng sinh cephalosphorin thế hệ thứ ba. Ngoài những lệnh cấm trên, Đan Mạch đã thực hiện thêm nhiều biện pháp khác. Năm 2002, Đan Mạch cấm bác sĩ thú y sử dụng thuốc fluoroquinolones trừ trường hợp thử nghiệm lâm sàng cho thấy không thể có loại kháng sinh nào khác đạt được hiệu quả tương tự trong việc điều trị. Khi sử dụng loại kháng sinh này phải thông báo với cơ quan chuyên trách của Chính phủ. Năm 2005, Đan Mạch bắt đầu thực hiện chế độ kiểm toán hai năm một lần đối với bác sĩ thú y. Năm 2010, sau khi việc sử dụng kháng sinh gia tăng trở lại, nước này bắt đầu thực hiện sáng kiến “thẻ vàng”. Theo đó giới hạn việc sử dụng kháng sinh dựa vào kích thước của một trang trại lợn, chuyển gánh nặng giảm thiểu dùng kháng sinh từ bác sĩ thú y cho nông dân. Từ đó, việc sử dụng kháng sinh giảm 25%. Theo báo cáo của ngành công nghiệp chăn nuôi Đan Mạch, những thay đổi trong tập quán sản xuất như cai sữa, cải thiện chế độ ăn uống, mật độ nuôi thấp đã tác động tích cực lên sức khỏe gia súc, gia cầm.

Thụy Điển: Là quốc gia đầu tiên cấm AGP trong chăn nuôi thực phẩm. Năm 1986, nước này đã thành lập một ban quốc gia về chất kích thích tăng trưởng và cấm sử dụng các loại thuốc thú y, thuốc thú y mà không có chỉ định từ bác sỹ thú y. Chất kích thích tăng trưởng không được sử dụng trong ngành chăn nuôi lấy trứng; ít được dùng trong chăn nuôi thịt bò. Đối với gà tây, kháng sinh được sử dụng để ngăn ngừa viêm ruột hoại tử. Sau lệnh cấm, sản xuất thịt gà vẫn có thể dùng kháng sinh để phòng ngừa và điều trị các bệnh nhiễm trùng. Ngành công nghiệp nước này chọn virginiamycin để dự phòng cho khoảng 90% số gà thịt trong nước. Năm 1998, virginiamycin được thay bằng penicillin, và chỉ được dùng trong dịch bệnh bùng phát.

Hà Lan: Năm 1997, Hà Lan đã ban hành lệnh cấm các loại thuốc kháng sinh có trong chăn nuôi là olaquindox và carbadox khi dư luận dấy lên mối quan tâm về các chất gây ung thư và độc hại từ hai loại thuốc này. Theo thống kê, tổng doanh số các loại thuốc kháng sinh được cấp phép sử dụng đã giảm 32% từ 495 tấn xuống còn 338 tấn từ giữa năm 2009 đến 2011. Hà Lan đóng góp khoảng 1,2% doanh thu xuất khẩu hàng năm của Mỹ về mặt hàng thực phẩm.

Hàn Quốc: Nước này không có quy định cụ thể nào về chất kích thích tăng trưởng hoặc yêu cầu phải có kê đơn bác sĩ thú y khi sử dụng kháng sinh. Nhưng vào tháng 7/2010, Hàn Quốc công bố lệnh cấm các loại thuốc kháng sinh nằm ngoài nhóm thức ăn chăn nuôi để tăng cường quản lý mức độ an toàn của các sản phẩm chăn nuôi trong nước. Lệnh cấm này nhằm hạn chế số lượng thuốc được thêm vào thức ăn chăn nuôi, có hiệu lực trong năm 2011. Hiện tại, Hàn Quốc đang nỗ lực không ngừng để giám sát việc sử dụng kháng sinh tại các trang trại, các nhà máy thức ăn chăn nuôi.

Vũ Minh Hải

Hội Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng tỉnh

 

Get the Flash Player to see this player.
101460
IP: 54.224.155.169